| Teknik
Alfabe...
ABC
(Active Body Control)
Anlık
sürüş durumuna göre değişen,
bilgisayar kontrollü ve hidrolik yürüyen aksam. Mercedes
CL'de kullanılan sistem
ile virajlarda yana yatma ve
fren anında öne eğilme önleniyor.
ABS
(Anti Blokaj sistemi)
Şu
anda bilinen en ünlü kısaltma.
ABS, fren anında tekerlerin
bloke olmasına engel olur.
Araç, manevra yapılabilir
halde kalır.
ADB
(Otomatik diferansiyel
freni)
Konvensiyonel
diferansiyel kilidinin elektronik
versiyonudur.
ADS
(Uygun tampon sistemi)
Sürüş
tarzı, yol durumu ve yükleme durumuna göre en uygun
tampon sertliği sağlanıyor.
AFS
(Aktif yürüyen aksam stabilitesi)
ABC
ile benzer bir etkiye sahiptir.
Sistem, Citroen tarafından
kullanılıyor (Xantia).
ASC
+ T [Otomatik stabilite
kontrol+traksiyon
sistemi)
Sürücünün
gaz komutu olmadan aktüel sürüş durumu devam ettiriliyor. Ayrıca
motor tork
düzenleme sistemi de entegre edilmiş.
ASR
(Kayma önleyici sistem)
ASR
ile kalkış ve hızlanma anında
tekerlerin boşa dönmesi
engelleniyor.
AWD
(Ali wheel drive)
Dört
çeker sistemine sahip
otomobillerde
kullanılır
- örneğin Volvo V70 AWD.
BAS
(Yardımcı fren)
Tam
frenin gerekli olduğu anlarda
otomobil sürücülerinin yeterli şekilde
pedala basamadığı,
deneylerde ortaya çıkmıştır.
BAS ile bilgisayar, sürücünün
pedala basış hızını hesaplayıp
gerekli olursa otomatik olarak
tam fren yapıyor.
CBC
(Cornering brake control)
Arka
aks freninin uygun kullanımını
sağlar. Özellikle hızlı virajlardaki fren anında önem kazanır.
CDI
(Commonrail direct injection)
Dizel
yakıt, 1350 bar'a kadar depo
edilip ateşlenir. Magneti kelli
(Fiat)'a dayanan prensip, daha iyi bir
karışım ve daha düşük bir
tüketim sağlıyor.
CVT
(Continuously variable
transmission)
Sürekli
değişken transmisyon. Konvensiyonel
şanzımanlarda geçişler dişlilerle sağlanır.
CVT'de iki akslı disk çiftleri dişlilerin yerini alır. Çelik
bir bantla bağlanmıştır. Disklerin
içe ve dışa doğru hareketi
ile geçişler sağlanır (Bisikletlerdeki kademesiz zincir geçişi
gibi). Böylece vites geçişleri
daha pratik şekilde yapılabiliyor.
DBC
(Dinamik fren kontrolü)
BAS
ile aynı görevi yapıyor, sadece
BMW'deki adı farklı.
DOHC
(Double overhead camshaft)
Üstten
çift eksantrikli motor teknolojisi.
DSC
(Dinamik stabilite kontrolü)
BMW'nin
elektronik stabilite programının
adı (bkz ESP). DSC, viraj dışındaki
kritik fren anında karşı
moment uygulayarak arka tarafın savrulmasını önler.
EBD
(Elektronik brake distributor)
Elektronik
fren dağıtımı. Ön ve
arka aksa en uygun fren gücünün
dağılımını sağlar. Sürüş
ve yükleme durumuna göre
değişir. Örneğin yüklü bagaj
Ne arka aks, daha fazla fren
gücü taşıyabilir.
EDC
(Elektronik diferansiyal kontrolü)
EDS'nin
BMW'deki adıdır.
EDS
(Elektronik diferansiyel
kilidi)
Çekiş
sağlayan tekerleklerden biri boşa dönerse, EDS diğer tekere daha fazla
tutuş veriyor.
ESP
(Elektronik stabilite programı)
Sensörler
sayesinde otomobilin
savrulma tehlikesi olup olmadığı belirleniyor. Her bir tekerin
frenlenmesi ve motor gücünün azalması sağlanıyor.
FSI
(Fuel stratified injection)
Kademeli
benzin enjeksiyonu. VW tarafından geliştirilen sistemde
yakıt, ateşlemeden hemen
önce direkt olarak yanma
odasına iletiliyor.
GDI
(Gasoline direct injection)
Benzinli
direkt enjeksiyon. GDI kısaltması,
Mitsubishi tarafından kullanılıyor.
HDC
(Hill descent control)
Arazi
araçlarında kullanılan
yararlı bir sistem.
Elektronik ayarlı
fren ile kontrollü
tırmanma sağlanıyor.
HDI
(High pressure direct
injection)
Commonrail-dizel
motorlu Peugeot
ve Citroen araçlarda kullanılıyor,
Yüksek basınçlı direkt
enjeksiyon.
HMMWV
(High mobility multipurpose
wheeled vehicle)
Çok
nadir olarak rastlanan bir
kısaltma olduğu doğru, ama
Arnold Schwarzenegger'in
otomobili Hummer'ı herkes
tanıyor. Aslında ordu için üretilmiş
olan Hummer gerçek bir
HMMWV: çok hareketli çok amaçlı
bir tekerli araç.
IDE
(Injection directe essence)
Renault'nun
benzinli direkt enjeksiyon
sisteminin adıdır.
ITS
(Inflatable tubular structure)
Şişirilebilir
hortum formlu yapı. BMW'nin hava yastıklarının
işleyişi ve formu ile ilgili
terimidir. Hayat kurtaran hava yastıkları, hortum görünümünde ve A-sütununa
monte edilmiş.
Yandan
çarpışma anında
bir gaz jeneratörü yardımı ile şişiriliyor.
JTD
(Unijet turbo dizel)
Fiat
(ayrıca Alfa Romeo ve Lancia
da)'ın direkt enjeksiyonlu commonrail-turbo dizel motoru.
MPV
(Multi purpose vehicle)
Çok
amaçlı araç. Özellikle kurnaz
bir karoser ve hacim konseptine
sahip otomobiller için kullanılan terimdir: kompakt
dış ölçüler, değişken iç hacim.
Bu kategoride yer alan araçlardan
bazıları Opel Zafira ve Toyota Yarış Verso.
MSR
(Motor tork düzenleyici)
MSR,
debriyaja basılmadan
motorun
torkunun çekiş
sağlayan tekerlere
iletilmesini
engelliyor.
Bu sırada motor
devri kısa süreli
olarak artıyor.
PDC
(Park distance control)
Park
anında yardımcı bir sistemdir
(BMW). Arka tampondaki
sensörler, sürücüye otomobil
ile engel arasındaki mesafeyi
tonlarla uyararak belirtir
(echolot-prensibi).
Engel ne kadar yaklaşırsa
ton kadar
hızlanıyor.
RDC
(Lastik basınç kontrolü)
Dört
teker içindeki basınç ve sıcaklığı denetler.
Sistem, basınç azalmasını sürücüye
iletir (kokpitteki gösterge) ve
lastiklerin zarar görmesini önler.
ROPS
(Roll over protection
sistem)
Volvo
C70 cabrio'da kullanılan
takla koruma sistemi. Aracın
takla atması durumunda arka başlıkların arkasında iki
adet koruma çıtası, arkadaki
yolcuların ağır baş yaralanmalarından korunmasını sağlar.
SAV
(Sports activity vehicle)
Sportif
aktivite aracı. Bu terim
BMW tarafından arazi aracı
X5 için özel olarak kullanılmış.
Nedeni ise, X5'in gerçek bir
arazi aracı ile konforlu bir otomobil
karışımı olması. (SUV'a
bakınız)
SDI
(Emmeli dizel direct enjeksiyon)
VW'nin
turbosuz direkt enjeksiyonlu
dizel motorları.
SIPS
(Side impact protection
system)
Volvo'nun
yandan çarpmalara
karşı koruma sistemi. Karoser
güçlendirmesi ve yan hava yastıklarını
içeriyor.
SRS
(Supplement restraint system)
Tamamlayıcı
koruma sistemi.
Bahsedilen, emniyet kemeri
yerine değil onunla birlikte
kullanılması gereken ve yolcuları
koruyan hava yastıklarıdır.
SUV
(Sport utility vehicle)
Sportif
zevk aracı. SAV ile benzer amacı taşıyor.
Bu kategoride yer alanlardan bazıları:
Honda HR-V, Toyota RAV4 veya
Subaru Forester.
TC
(Traction control)
Opel'in
ASR sisteminin adıdır.
TDI
(Turbodizel direct enjection)
Audi'nin
efsanevi üç harfi. Audi,
1989 yılında direkt enjeksiyonlu
turbo dizel Audi 100'ü
piyasaya sürdü. TDI motorları,
farklı üreticiler tarafından farklı
isimlerle kullanılıyor: Opel DTI,
Renault dTI gibi.
TRUST
(Traktion und stabilitaet)
TRUST, ESP'nin Smart'ta kullanılan
adıdır.
TS
(Twin Spark)
Alfa Romeo'nun silindir başına
iki bujili motorları TS adına
sahip. Daha iyi ve daha yumuşak bir yanma sağlanıyor.
VANOS
(Değişken eksantrik
ateşlemesi)
BMW'nin
teknolojik bir diğer
özelliği. Sübapların açılma
ve kapanma anları değişkendir.
Düşük devirlerde daha fazla tork ve yüksek
devirlerde daha fazla güç sağlanıyor.
VDC
(Vehicle dynamics control)
Subaru'nun dört çeker araçları
için sürüş dinamiği düzenleyicisinin adıdır.
VTEC
(Variable valve timing
and electronic control)
Honda'nın
VANOS
versiyonudur. Bu teknoloji
yeni roadster S2000'de de
bulunuyor. Sonuç: 2,0 lt hacimden 240 BG üretilebiliyor.
VTG
(Variable turbin geometrie)
Değişken
türbin geometrisi. 90
BG-TDI'den 110 BG-TDI üreten
Audi'nin reçetesi. Turbo yükleyicisinin türbin kanatları ayarlanabiliyor.
Düşük devirlerde daha yüksek tork üretiliyor.
Yüksek devirlerde kanatlar,
akıma paralel durumda bulunuyor. Atık gaza karşı gelen
basınç azaltılır ve yakıt tüketimine olumlu bir etki sağlanır.
VVC
(Variable valve control)
Rover'in VANOS versiyonudur.
Böylece MG-F'in 1,8 lt 120 BG motoru, 145 BG'e ulaşıyor.
VVT-i
(Variable valve timing
- intelligent)
Toyota'nın
VANOS versiyonudur.
WHIPS
(Whiplash protection
system)
Beyin
travmalarına karşı koruyucu
sistem. Özel olarak üretilen
ön koltuklar ile arkadan çarpmalarda omurgaya binen
yük absorbe edilir ve yaralanma
riski azaltılır.
|