» ANA SAYFA

Kadınları Çıldırtan Sözler

Çiçeklerin 1001 dili

Anneler Gününüz Kutlu olsun...

Babalar Gününün Tarihçesi

Ütü yapmanın incelikleri

Açık bir pencere ya da başka bir ışık ve hava kaynağı yakınında ütü yapmaya çalışın.

 Ütü yapmadan önce, her bir parçayı çekip düzeltin.

>> Ütü masasının yakınında hem ütülenmiş hem ütülenmemiş eşyalar için yer ayarlayın, böylece gidip gelerek vakit kaybetmezsiniz.

 Ütüleme: Başlangıç

 Ütü masasını uygun yükseklikte kurun. İster oturun, ister ayakta durun, avuçlarınızı masaya dirseklerinizi ya da sırtınızı bükmeden koyabilmelisiniz. Sıcaklığı doğru ayarlayın. İmalatçıların önerileri için etiketlere bakın. Karışık dokular için, sıcaklığı doku içinde kullanılan en çok malzemeye göre ayarlayın.

>> Uygun hareket ve çalışma biçimini kullanın. Ortadan başlayıp dışa doğru çalışın. Sertçe bastırmaya gerek yoktur, özellikle buhar kullanırken çünkü işi yapan buharın gücüdür, ağırlık değil.

>> Ütü yaparken bir düzen oluşturun: önce yakayı ütüleyin, sonra manşetleri ve kolları, sonra arka düğme sırasını (önce arkasını), arkayı, önü ve omuzları.

>> Bazı dokumalara dikkat edin. Bütün ipeklileri tersinden ütüleyin. İşlenmiş ipekler hafif nemliyken ütülenmeli, ama spreylenmemeli, çünkü lekeler oluşabilir; ham ipekler kuruyken ütülenmeli. Kadife, akrilik, fitilli kadife, işlemeli parçalar ve sentetik deriler de tersinden ütülenmeli. Ütü masasının üstüne temiz bir örtü ya da çarşaf koyarak parlamalarını önleyin.

 Gömlek ütülemek

 Her zaman yukarı aşağı ütülemeyi unutmayın, çünkü dairesel hareketler malzemeye hasar verebilir.

 1. Yaka: Yakanın alt bölümünden başlayarak, uçlarına doğru çalışıp sonra ortaya geri dönün.

 2. Omuz boyun bölgesi: Boyun bölgesini, ütünün dar ucu üzerine geçirerek düzleştirin ve omuzdan arka bölümün ortasına doğru ütüleyin. Diğer tarafta bu işlemi tekrar edin.

 3. Manşetler: Önce iç bölümü, sonra dış bölümü ütüleyin.

 4. Kollar: Her kolu, manşet açıklığından başlayarak ütüleyin, sonra arka bölümünü.

 5. Beden: Gömlek bedenini, önün bir bölümünü, sonra diğerine devam ederek ütüleyin.

 6. Yaka: Bütün gömlek ütülendikten sonra, yakanın üst bölümüne bir kez daha bastırın

 Pantolon ütülemek

 Pantolon ütülemek, aşağıdaki adımlar izlenirse daha kolay olabilir:

 1. Cepler: Cepleri ütü masasına yerleştirin ve ütüleyin.

 2. Bel bölümü: Bel bölümünü alın ve ütü masasına geçirin. Sonra pantolonların üst bölümü ütüleyerek, giysiyi kendinizden uzaklaştırarak döndürün.

 3. Bacaklar (iç): Pantalonları düz masaya yerleştirin, bacaklar üstüste. Şimdi iç dikişleri her bir bacağa karşılık gelecek biçimde ayarlayın ve alt bacağın iç bölümü, üst bacağı yukarı katlayarak ütüleyin. Diğer taraf için, pantolunu çevirin ve aynı işlemi tekrarlayın. Bacaklar (dış): İç dikişleri birbirine uygun biçimde tutup, her bir bacağın dışını ütüleyin. Kat oluşturmak için buhar püskürtme özelliğini kullanın. İpucu: Pamuk ya da koyu renk dokumalara sık sık bastırmak parlamalarına neden olur. İstenmeyen parlaklıkları engellemek için, bir ütü bezi ya da eski bir mendil kullanın.

 Fermuarlı giysi ütülemek

 Aşağıdaki işlemler, fermuarlı giysileri ütülemeyi kolaylaştırır.

 1. Önce giysinin fermuarını kapatın.
 2. Ütünüzün ucuyla iç kanatlara bastırın.
 3. Fermuarı açın ve çevreleyen kumaşı hafifçe ütüleyin.
 4. Fermuarı kapatın ve kumaşın dışını ütüleyin.

 Not: Plastik, naylon ya da polyester fermuarlarının dişlerini ütülemekten kaçının. Bu fermuarlar kolayca erirler.

 Dantel ütülemek

 1. Önce, bir naylon ağını ya da fiberglas perdeyi bir vakum ağzı üzerine yerleştirin ve kirleri çıkartmak için fırfırlı dantellerin üzerini silin.

 2. Yıkamadan önce, danteli, iki kat fiberglas arasına yerleştirerek ya da temiz musline dikerek destekleyin. Danteli delmek yerine aralarından dikmeye dikkat edin.

 3. Yıkamadan önce, danteli ıslatmak önemlidir. Asla doğrudan üstüne su dökmeyin. Doğrudan sıcak suyla temas, büzülmesine neden olabilir. Bir kaba, damıtılmış, ılık su doldurun ve yavaşça 30 dakika süreyle daldırın.

 4. Ilık suda, her galon su için 1 tatlı kaşığı Ivory ya da Neutrogene sıvı sabun ekleyin. Sabırlı olun, çünkü dantel, arasıra karıştırarak düzgün bir yıkama için en az bir saat suda kalmalıdır.

 5. Danteli çıkarın. Her zaman önce suyu boşaltın, böylece zarar görmesini önlemiş olursunuz.

 6. Uygun bir yıkama ve çıkarma işleminden sonra, parçayı bir kaç kere çalkalayın ve oda sıcaklığında düz bir yüzey üzerinde kurumaya bırakın.

 7. Kuruduğunda, ütü bezi kullanarak yüksek bir sıcaklıkta ütüleyin ve buhar püskürtme özelliğini kullanın.

 ÜTÜLEME İLE İLGİLİ İPUÇLARI

 Isı ve Buhar : Kumaşın buruşukluklarını, kırışıklıklarını buhar ve ısı uygulaması ile muntazam bir şekle dönüştürebilirsiniz.

 Kırışıkları Azaltmak : Giysileri ütüledikten hemen sonra asın. Kolalı ütüleme yaparken önce kumaşın iç kısmına su püskürtün sonra kumaşın ütüden evvel her kısmının suyu emebilmesi için kumaşı elinizde toparlayın. Ütünün ısısını kontrol edin. Eğer kumaşa ütüyü temas ettirdiginizde cızırtı sesi cıkarıyorsa, ısıyı düşürmeniz gerekir.

 Etkili ütüleme teknikleri : Dairesel hareketler kumaşın esnemesine sebep olacağı için bu tür hareketlerden sakının.İnatçı kırışıklıklar için uzunlamasına buharla ütüleyin.

 Isı Ayarlaması : Dolabınızda pek çok tür kumaştan giysi bulunur.bunların herbirini farklı bir ısıyla ütülemek gerekir.

 Sentetikliler ve ipek kumaşlar için, Düşük ve orta ısılar
 Pamuklu ve ketenler için, Yüksek ısılar kullanın.
 Yünlüler, Orta veya yüksek ısıda ütülenir.(parlamayı önlemek için ütü bezi kullaın.)

 Giysi teknikleri: Eğer giysinizin astarı varsa,etiketini kontrol edin ve ayrı ayrı ütüleyin.

 GENEL ÜTÜLEME KONULARI

 Her kumaşın kendine özgü ütüleme özellikleri vardır. Aşağıda bir kumaş listesi ve ütüleme özellikleri bulunuyor:

 FİTİLLİ KADİFE VE KADİFE: Kalın bir örtüyü ütü masasına yerleştirin. Giysinin içini dışına getirin ve ütüleyin. Zor ütülenen bölgeler için dikey buhar uygulayın.
 PAMUK: Kumaşı düz yüzünden buharlı ya da kuru ütüleyin. Koyu, tok renklerle çalışırken, parlamayı önlemek için malzemeyi ters yüz edin.
 SÜSLEME VE DANTEL: Danteli havlu kumaş üzerine yerleştirin. Buhar uygulayın, bastırmayın.
 ÖRGÜ: Örgülerin kıvrımlarında ve örneklerinde, ütüyü doku boyunca hareket ettirerek dokuları germemek önemlidir. Bunun yerine ütüyü kaldırıp bastırmalısınız.
 METALİK: Isıdan kaçının! Soğuk ütüyle hafifçe bastırın ve ince bir ütü bezi kullanın.
 HAVLU VE TÜYLÜ KUMAŞLAR: Kumaşı, destekli bir yüzeye yerleştirin ve bastırmadan buhar fışkırtma özelliğini uygulayın.
 POLYESTER: Polyester doğal bir doku değildir ve daha düşük bir erime noktasına sahiptir. Sıcaklık ayarları için etiketleri kontrol edin.

 ÜTÜ İLE YAPABİLECEKLERİNİZ

 Kusursuz Fransız Kol ve Omuzlar için: Fransız kollu giysiler,bluz ve ceketlerin omuz kısımları için,bir elbise kol kartonu,mükemmel sonuç elde etmenizi sağlar.Eğer sizde yoksa,bir havluyu kol kısmına sarın ve direkt olarak kolu ütülemeyi deneyin.
 Narin kumaşlar için dikkat edilmesi gerekilen noktalar: Çok narin kumaşları ütülerken,ütü bezi kullanın.Bir mendil veya pamuklu bir parça kumaş da bez olarak kullanılabilinir.
 Kolalı giysileri ütülerken: Kolada tercih edilen sertlik derecesi değişiklik gösterdiği için kolalama üzerine pek çok öneri bulunur.En elverişli çözüm ise kullanacağınız hazır spreyi kendi kullanımınıza uygun olarak sullandırmak ve bunu ince fısfısla kullanmaktır.
 Büyük parçalarını ütülerken: Büyük parçaları ütülemek için geniş alana ihtiyaç vardır.Ütü masasının geniş uç kısmıı kullanmak bize yardımcı olur. plastik masa örtüsü veya yere serilecek eski bir çarşaf,çamasırlarınızı yere temas etmeden ütülemenizi sağlar.
 Dikişli ve nakışlı parçaları korumak: Bu tür kumaşları ütülemek düşünüldüğünden daha kolaydır.Kumaşı havlunun üzerine ters yüz bir şekilde koyun ve buhar yardımı ile üzerinden ütüleyin.
 Kumaşın parlamasını önlemek için: Ütü bezini ıslatın ve sıkın.Islak bezi parlayan kısma yerleştirin ve ütüleyin.O bölge kuruyana kadar işlemi birkaç kez daha tekrarlayın.
 Kusursuz pililer elde etmek için: Pilileri ütüleyin ve buhar yardımı ile iyice düzeltin.
 Ütü yaparken daha rahat olmak için: Ütü masasını karın hizasina ayarlayın ve kambur durmaktan kaçının.
 Giysilerin yaka,kol ve kenar kısımları için: Önce içten sonra dıştan ütüleyerek kırışıklıklara,katlanmalara dikkat edin.Sert görünmesi buhar uygulayın.
 İnce düğmeleri korumak için: Düğmeler bir kaşık yardımı ile kapatılarak korunabilir.Kaşığı düğmenini üstüne koyun ve çevresini ütüleyin.
 Kırışıklıkların üzerinden geçmek: Dış çizgilerden birleşme yerlerine doğru giysiyi içten ütüleyin.eğer kolay hareket etmeyen,rahat ütülenmeyen bir giysi ise bir yere asın ve dikey olarak buharla ütüleyin.
 Piliseleri kusursuzlaştırmak: Pilisenin içinden giysinin aşağı kısmandan başlayıp sonra dışını ütüleyin.Kusursuz piliseler için mutlaka buharlı ütüleme yapın.
 Dikiş yerlerini daha düzdün hale getirmek için: Önce elinizle dikiş yerlerini düzeltin sonra ütüleyin.

 BÜYÜK PERDELERİ ÜTÜLEMEK
 Büyük perdeler, dikey olarak ütülenebilir ve bu işlem özellikle güçlü bir buharlı ütüyle çok kolaydır. Küçük, pamuk kaplı puf yastığını destek olarak kullanabilirsiniz.

 BAŞARILI ÜTÜLEME
 Zor parçaların ütülenmesi: bir gömlek ya da elbisenin önce yakalar, manşetler, fırfırlar, kollarını ütüleyin, sonra “bedenini”, böylece diğer zaman kaybettirici işlerle uğraşırken tekrar kırışmaz!

 PARTİYE HAZIRLIKLAR
 Giyinmek:
 Parti giysilerini hazırlamak zor olabilir, ama aşağıdaki ipuçları bu işlemi kolaylaştırabilir:
>> Kadife elbiseler ve fiyonklar - Kumaşa bastırmadan buhar püskürtmeyi deneyin
>> Kızınızın elbisesinin hassas kolları - Kumaşın içine bir kumaş ya da bez yerleştirerek iyice kumaşı yuvarlak hale getirin. Parmaklarınızla kumaşı dikleştirin ve kırışıklıkları yok etmek için dikey püskürtme uygulayın. Uzun mantolar ve elbiseler
>> Asılı olan giysilere dikey püskürtme uygulayarak canlandırın.

 Masayı hazırlamak:
 Önce ketene kola püskürtün. Ütünüzü yüksek sıcaklığa ayarlayın ve bol buharla keteninize bastırın. Yumuşak, beyaz, tiftiksiz bir ütü bezini ütülenecek bölgeye yerleştirerek parlamasını önleyin ve buhar püskürtün.

 DİKİŞ ELİŞLERİ İÇİN İPUÇLARI
 El işi ya da dikiş yaparken ütülenen bazı kumaşlar çok hassastır ve ütünün tabanına yapışabilirler. Bütün ütüler elişi için uygundur. Sentetik, yapışkan ve eriyebilen kumaşlardan ütünüzün tabanında birikimlerin oluşmasını önlemek için:
>> Ütünüzü uygun sıcaklığa ayarlayın
>> Mümkünse ütüyle kumaşı ayrı tutmak için bir ütü bezi kullanın.
>> Ütünüzün tabanında elişinizden parçalar birikirse, ütünüz sıcakken havlu (%100 pamuk) üzerine sürterek çıkarın.

 AHŞAP ÜZERİNDEKİ ÇENTİKLERİ YOK EDİN
 Ahşap bir yüzey üzerindeki küçük çentikler, üzerlerini nemli bir bez yerleştirip sıcak ütüyü bir kaç saniye üstünde tutarak kaldırılabilir. Ahşap şişer ve çentikler yok olur (önce görünmeyen bir bölgede deneyin)

 VİNİL DÖŞEME PARÇALARINI KALDIRMAK
 Çıkarılması zor ya da hasar görmüş vinil döşeme parçaları, üzerleri folyoyla kaplanarak ve sıcak ütüyle ütülenerek daha kolay kaldırılabilir. Isı, tutkalı yumuşatıp kolayca kaldırılmasını sağlar.

 DAMLAYAN MUMLARI ÇIKARMAK
 Halıya ve masa örtülerine damlamış mumu, büyük parçaları kaldırarak, kalanları da yağlı kağıtla üstlerini kapatarak ütüleyin. Sonradan masa örtüsünü her zamanki gibi yıkayın.

 ZAMAN KAZANDIRICI İPUÇLARI:
>> Gereken hazırlığı yapıp, bunu günlük bir iş haline getirmeyin.
>> Yıkama gibi, önceden ayırma işlemi yaparak sıcaklıklarına göre çalışmaktır: sentetikler için en düşük sıcaklıktan başlayarak, keten ve pamuk için gerekli olan yüksek sıcaklıklarla bitirerek. Bir ütünün ısınması, soğumasından daha kısa sürer.
>> Mükemmeliyetçiliğin sınırları vardır. Bazı malzemeleri, ürünüzü katlamadan ütüleyemezsiniz: özellikle kot giysiler, yalnızca elle düzeltme isterler, aynı şey peçeteler, mendiller ve iç çamaşırları için de geçerlidir.
>> Yorgan kaplamaları için, görünmeyen bölgeyi ütülemek gerekmez. Peçeteler, mendiller ve bebek bezleri iki ya da üç parça bir arada ütülenebilir.

 İŞİ EĞLENCEYLE BİRLEŞTİRMEK
 Ütü yapmak için harcanan zamanda başka işler de yapılabilir, örneğin:
>> En sevdiğiniz müziği dinleyerek
>> Radyo ya da televizyonda tartışmaları izleyerek
>> Arkadaşlarınızla telefonlaşarak

 NEDEN ÜTÜ YAPILMALI?
 Bütün dokumalar (doğal ya da sentetik), birbiriyle dokunan farklı tekstillerden yapılmıştır. Bu dokular, doğal olarak biçim açısından farklıdır. Bir kumaş yıkandığında, su ve ısının birlikte etkisiyle dokuları gevşetir ve doğal biçim ve konumlarına kavuşturur. Kumaş kuruduğunda, dokular sertleşir ve ters biçimler ve konumlara bürünürler. Ütüler, dokuları eski hallerine getirmek için ütü tabanı aracılığıyla ısı ve basınç kullanırlar: ya kırışıklıkları yok ederek ya da biçimlendirerek. Buharlı ütülerin ek bir avantajı, buharın kurumadan önce tekstil dokularını gevşeterek daha etkili ve kolay biçimde ütü yapılabilmesidir.

Kaynak: ntvmsnbc web sitesi (10 haziran 2004)