|
Göz hareketiyle
çalışan bilgisayar engelliler için umut kaynağı oldu
ALS hastalığına
yakalanan Vehbi Koç'un kızı Suna Kıraç için Amerika'dan getirilen
‘göz hareketlerini tanıma sistemi', bedensel engellilere umut oldu.
Felçlilere bilgisayar klavyesini gözle kontrol etme imkanı
tanıyan sistem 4 bin dolara mal oldu. Kıraç'ın sponsorluğunu yaptığı
proje, bilişim dünyasının kalbinin attığı Euroaisa Bilişim ve
Teknoloji Fuarı'nda meraklılarla buluştu. Felçliler ve kollarını
oynatamadığı için göz işaretleri ile anlaşabilen insanlar daha önce
hemşireler ve yakınları tarafından kullanılan yazı tahtasıyla
iletişim sağlıyordu. ‘Göz hareketlerini izleme sistemi' adı verilen
programla, yazı tahtasının yerini bilgisayar ekranı aldı. Gebze
Yüksek Teknoloji Enstitüsü Bilgisayar Mühendisliği Öğretim Üyesi Yard. Doç. Dr. Mehmet Göktürk tarafından Türkiye'de ilk kez
uygulanan sistem şöyle çalışıyor: Önce monitörün altındaki kameraya
bakılarak gözün hareketleri ve hızı tespit ediliyor. Ekranda çeşitli
noktalara bakılarak, normal bakış açısı belirleniyor. İnsanın bakışı
kırmızı bir nokta haline getiriliyor, gözün netlik ayarı
tamamlanıyor. Bu işlemin bitmesinin ardından klavye göz ile kontrol
edilecek hale geliyor. İkinci aşamada göz takibiyle ihtiyaçlar
ekrandaki harfler işaretlenerek yazılıyor. Felçli bu sayede sanal
ortamda konuşma imkanı buluyor. Program yalnız harf kullanma ile
sınırlı değil. Bilgisayarda oyun bile oynanabiliyor.
Projenin mimarı Yard. Doç. Dr. Mehmet Göktürk, Amerika'da
çalıştığı firmanın söz konusu sistem üzerine projeler ürettiğini,
ancak Türkiye'de ilk defa kendisinin uyguladığını söyledi. Göktürk,
Vehbi Koç'un kızı Suna Kıraç'ın sinir sistemlerinin işlememesine yol
açan ALS hastalığı için Amerika'dan yazılımın getirildiğini
kaydetti. Göktürk, bu sistemin, insanların ana dilleri ile diğer
dillerde yazılmış eserleri okumasındaki göz hareketlerinin
farklılığını tespit etmeye çalışan projenin bir parçası olduğu
bilgisini verdi.
|